xanthoom

Ook wel: xanthomen, tendineus xanthoom, peesxanthoom.

Bijgewerkt op 11 oktober 2026Een uitgave van Zorgadvies.nl

Een xanthoom is een gele afzetting van cholesterol in de huid of op een pees. Meer dan één heten xanthomen.

Waar zie je ze?

Thuisarts noemt twee vormen bij erfelijk hoog cholesterol:

  • peesxanthomen: verdikkingen op de achillespees of op de strekpezen van je hand;
  • gele bultjes rond de ogen.

Wat betekent het?

Peesxanthomen zijn een sterk teken van familiaire hypercholesterolemie (FH), een erfelijke vorm van hoog cholesterol. In de Nederlandse scorelijst voor FH, de DLCN-criteria, tellen ze voor 6 punten. Volgens het NHG-Standpunt over FH is DNA-onderzoek zinvol bij 6 punten of meer. Een peesxanthoom telt dus al voor die 6 punten.

De NHG-Standaard Cardiovasculair risicomanagement noemt ook een combinatie: een LDL boven het 95e percentiel voor je leeftijd en geslacht, samen met xanthomen of een arcus vóór je 40e, is een reden voor onderzoek naar FH.

Wat doe je ermee?

Zie je een verdikking op een pees of gele bultjes rond je ogen? Laat dan bij de huisarts je cholesterol meten en vertel of hart- en vaatziekten op jonge leeftijd in je familie voorkomen. Meer lees je bij familiaire hypercholesterolemie en hoog cholesterol en symptomen.

Zie ook: arcus corneae, DLCN-criteria

Deze uitleg vervangt geen gesprek met je arts. Gebruik je medicijnen, stop daar dan niet zelf mee: overleg eerst met je huisarts of apotheker.

Lees verder